Zdrowie mózgu: zmniejszaj ryzyko, rozpoznawaj sygnały

Zdrowie mózgu nie zaczyna się w gabinecie lekarskim. Budujemy je znacznie wcześniej – poprzez codzienne wybory, aktywność, relacje z ludźmi oraz dbanie o zdrowie fizyczne.

W ramach kampanii „Im wcześniej wiesz, tym więcej możesz zrobić. Diagnoza ma znaczenie” skupiamy się na dwóch kluczowych filarach: profilaktyce oraz szybkim reagowaniu.

🧠 Profilaktyka: Na te czynniki masz wpływ!

Choć na wiek, płeć czy genetykę nie mamy wpływu, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) oraz raport The Lancet Commission (2024) wskazują, że aż 45% przypadków otępienia powiązanych jest z czynnikami, które możemy modyfikować. Pełną listę 14 czynników ryzyka znajdziesz na naszej infografice.

WHO podkreśla także znaczenie treningu funkcji poznawczych i aktywności społecznej. Czytanie, muzyka, nauka nowych umiejętności, rozwijanie zainteresowań oraz regularne kontakty z innymi ludźmi mogą wspierać budowanie rezerwy poznawczej, pomagającej mózgowi dłużej zachować sprawność. W codziennej profilaktyce kluczowy jest też ruch, rezygnacja z używek oraz kontrolowanie parametrów zdrowotnych (wzroku, słuchu, ciśnienia, cukru czy cholesterolu).

⚠️ Nie ignoruj zmian. Poznaj sygnały ostrzegawcze

Choroba Alzheimera nie jest naturalnym efektem starzenia się. Jeśli zauważysz u siebie lub bliskiej osoby niepokojące zmiany – takie jak problemy z pamięcią, trudności z mową czy dezorientację w terenie – skonsultuj się z lekarzem. Sprawdź naszą drugą grafikę, na której zebraliśmy 10 najczęstszych sygnałów ostrzegawczych.

🏛️ Wspólny cel i wsparcie systemowe

Znaczenie profilaktyki i wczesnego rozpoznania to także fundament Krajowego Programu Działań wobec Chorób Otępiennych do roku 2030, zatwierdzonego przez Radę Ministrów w grudniu 2025 roku, którego realizacja ruszyła 14 września 2026 roku.

Pamiętajmy jednak: otępienie nigdy nie jest winą osoby chorej, a „modyfikowalny” nie oznacza „zależny wyłącznie od jednostki”. Skuteczna profilaktyka wymaga także powszechnej edukacji oraz dostępu do badań, leczenia, rehabilitacji i aktywności społecznej.

Jeżeli niepokoją Cię zmiany dotyczące Ciebie lub bliskiej osoby, porozmawiaj z lekarzem albo skontaktuj się z Telefonem Zaufania Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera:

+48 22 622 11 22 (wtorek–czwartek, godz. 15.00–17.00)

Źródło: Dementia prevention, intervention, and care: 2024 report of the Lancet standing Commission, Livingston, Gill et al. The Lancet, Volume 404, Issue 10452, 572-628.

Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera Aktualności

Alzheimer: Forum dla Pacjentów i Ich Opiekunów

Choroba Alzheimera jest doświadczeniem, które dotyka nie tylko osoby chorej, lecz także jej rodziny, bliskich i opiekunów. Codzienność z chorobą może wiązać się z wieloma pytaniami, nowymi wyzwaniami oraz koniecznością podejmowania trudnych decyzji. W tym szczególnym czasie niezwykle istotne stają się zrozumienie choroby, dostęp do rzetelnej wiedzy oraz odpowiednie wsparcie.

Z myślą o osobach żyjących z chorobą Alzheimera, ich rodzinach i opiekunach zapraszamy na „Alzheimer: Forum dla Pacjentów i Ich Opiekunów" – spotkanie poświęcone najważniejszym zagadnieniom związanym z życiem z chorobą oraz codzienną opieką nad bliską osobą.

Wiedza oparta na doświadczeniu ekspertów

Forum odbywa się pod patronatem Sekcji Alzheimerowskiej Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, co podkreśla jego merytoryczny i ekspercki charakter.

Program naukowy wydarzenia przygotowała dr hab. n. med. Agnieszka Gorzkowska, prof. SUM, ceniona specjalistka w dziedzinie neurologii i chorób neurozwyrodnieniowych.

Podczas Forum eksperci podejmą najważniejsze kwestie, z którymi na co dzień mierzą się osoby chore, ich rodziny i opiekunowie. Wśród poruszanych tematów znajdą się:

  • rozpoznawanie choroby Alzheimera i możliwości jej leczenia,
  • organizacja i sprawowanie codziennej opieki nad osobą chorą,
  • najczęstsze trudności pojawiające się w życiu pacjentów i ich bliskich,
  • praktyczne rozwiązania wspierające codzienne funkcjonowanie,
  • sposoby udzielania wsparcia osobie chorej oraz jej opiekunowi.

Przestrzeń do rozmowy i wymiany doświadczeń

„Alzheimer: Forum dla Pacjentów i Ich Opiekunów" to nie tylko spotkanie z ekspertami i możliwość zdobycia rzetelnej wiedzy. To również przestrzeń do rozmowy, zadawania pytań i dzielenia się doświadczeniami.

Dołącz do „Alzheimer: Forum dla Pacjentów i Ich Opiekunów" już 18 września o godz. 17:00. Spotkanie odbędzie się ONLINE. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny.

Więcej informacji:

Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera Aktualności

Diagnoza ma znaczenie. Włączamy się w Światowy Miesiąc Choroby Alzheimera

Im wcześniej wiesz, tym więcej możesz zrobić. Diagnoza ma znaczenie" – to hasło tegorocznej kampanii Alzheimer's Disease International (ADI).

10 września Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera oraz Mental Power – Fundacja dla Zdrowia Mózgu rozpoczynają wspólną kampanię edukacyjną, włączając się w globalne działania koordynowane przez ADI.

Wrzesień jest Światowym Miesiącem Choroby Alzheimera – międzynarodową kampanią zwiększającą świadomość na temat otępienia i przełamującą związaną z nim stygmatyzację.

Kulminacja światowych obchodów nastąpi 21 września, w Światowym Dniu Choroby Alzheimera. Tego dnia ADI opublikuje najnowszy World Alzheimer Report 2026: „A New Era in Dementia Clinical Trials", poświęcony nowej erze badań klinicznych nad otępieniem. Premierze raportu będzie towarzyszyć międzynarodowy webinar, podczas którego eksperci i autorzy publikacji porozmawiają o znaczeniu udziału osób żyjących z otępieniem w badaniach klinicznych oraz o tym, co rozwój badań może oznaczać dla przyszłości diagnostyki, leczenia i opieki.

Dołącz do premiery World Alzheimer Report 2026 – 21 września, godz. 15.00–16.15 czasu polskiego [1]

Wyzwanie, którego nie możemy ignorować

Na świecie z otępieniem żyje ponad 55 milionów osób, a co trzy sekundy pojawia się kolejny przypadek. Według prognoz do 2050 roku liczba osób żyjących z otępieniem może wzrosnąć do 139 milionów.

W Europie jest ich obecnie ponad 12 milionów, a do 2050 roku liczba ta może zbliżyć się do 20 milionów.

Według szacunków polskich ekspertów w naszym kraju z otępieniem żyje około 600 tysięcy osób. Choroba Alzheimera odpowiada za około 60–70% przypadków.

Za każdą z tych liczb stoi osoba żyjąca z chorobą, jej bliscy i opiekunowie.

Im wcześniej wiesz, tym więcej możesz zrobić

Wczesna diagnoza nie rozwiązuje wszystkich problemów, ale otwiera drogę do działania. Pozwala wykluczyć inne, możliwe do leczenia przyczyny występujących objawów, uzyskać trafne rozpoznanie oraz szybciej dotrzeć do specjalistów, leczenia i potrzebnego wsparcia.

Pomaga również lepiej dopasować opiekę, możliwie długo zachować samodzielność, zaplanować przyszłość i przygotować rodzinę na nadchodzące zmiany. Wiedza może ograniczyć niepewność, ułatwić rozmowę o potrzebach i przywrócić poczucie wpływu.

Wczesne rozpoznanie nabiera dziś szczególnego znaczenia. W Unii Europejskiej dopuszczono do stosowania pierwsze terapie modyfikujące przebieg choroby, które mogą spowalniać pogarszanie się funkcji poznawczych u odpowiednio zakwalifikowanych osób z wczesną chorobą Alzheimera – na etapie łagodnych zaburzeń poznawczych lub łagodnego otępienia.

Jednocześnie przejście od metod inwazyjnych lub bardziej złożonych do dostępniejszych badań biomarkerów z krwi stanowi ważny krok naprzód w diagnostyce klinicznej. Może ułatwić wcześniejsze rozpoznawanie zmian biologicznych związanych z chorobą Alzheimera, przyspieszyć dalszą diagnostykę i otworzyć drogę do wcześniejszej interwencji oraz bardziej precyzyjnej opieki dostępnej dla większej liczby pacjentów.

Badania biomarkerów z krwi nie zastępują jednak konsultacji lekarskiej ani kompleksowej diagnostyki. Ich wyniki powinny być oceniane przez specjalistę w połączeniu z obrazem klinicznym i rezultatami innych badań.

Nie czekaj na rozwój objawów

Otępienie nie jest naturalną ani nieuchronną konsekwencją starzenia się. Jeżeli nowe problemy z pamięcią, orientacją, mową, planowaniem lub wykonywaniem codziennych czynności zaczynają wpływać na Twoje życie albo życie bliskiej Ci osoby – porozmawiaj z lekarzem.

Przez cały wrzesień będziemy publikować materiały dotyczące pierwszych objawów, czynników ryzyka, diagnostyki oraz korzyści płynących z wczesnego rozpoznania.

Informacja i wsparcie – Telefon Zaufania

Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera od wielu lat niezmiennie udziela informacji i wsparcia osobom doświadczającym problemów z pamięcią, osobom żyjącym z chorobą oraz ich rodzinom i opiekunom.

Jeżeli nie wiesz, od czego zacząć, szukasz informacji albo potrzebujesz rozmowy – zachęcamy do skorzystania z Telefonu Zaufania:

  • Telefon Zaufania - 22 622 11 22
  • wtorek–czwartek, godz. 15.00–17.00

Diagnoza ma znaczenie. Im wcześniej wiesz, tym więcej możesz zrobić.

[1] https://www.alzint.org/news-events/events/launching-the-world-alzheimers-report-2026-a-new-era-in-dementia-clinical-trials/

Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera Aktualności